Đầu thế kỷ XX, văn học Việt Nam từng bước
ra nhập nền văn học thế giới. Một trong những nguyên nhân chính đưa lại sự thay
đổi này là ảnh hưởng của văn học phương Tây, trong đó văn học Pháp giữ vai trò
chủ đạo. Chính vì thế khi tiến hành so sánh, một trong những hướng nghiên cứu
chủ yếu sẽ là đi tìm cơ chế cho hoạt động lựa chọn để tiếp nhận của văn học
Việt Nam trước ảnh hưởng của văn học Pháp. Việc tìm hiểu cơ chế tiếp nhận
này sẽ giúp chúng ta chẳng những xác định được những đặc điểm, thuộc tính nào
của văn học Pháp đã được tiếp nhận mà còn lý giải được nguyên nhân cho sự có
mặt của chúng ở Việt Nam. Trước khi Tố Tâm của Hoàng Ngọc Phách ra
đời, cơ chế chính để tiếp nhận văn học Pháp chính là dịch thuật. Bài viết này
hướng tới hai mục tiêu:
-Thứ nhất, phác họa đặc điểm và sơ
bộ đánh giá những ảnh hưởng của văn học phương Tây (chủ yếu là của văn học
Pháp) đối với sự phát triển của tiểu thuyết Việt Nam.
-Thứ hai, qua đó rút ra một số thu hoạch xung quanh
vấn đề chủ thể tiếp nhận trong so sánh văn học.